Αρχείο για Μαρτίου 7, 2009

Η ιστορία της «Θαΐδος» στο Μέγαρο

  • Η όπερα του Ζιλ Μασνέ βασισμένη στην ομώνυμη νουβέλα του Ανατόλ Φρανς κάνει πρεμιέρα απόψε

Ενας χριστιανός ερημίτης, ο Αθαναήλ, ασκητής στην απέραντη έρημο της Αιγύπτου του 4ου μ.Χ. αιώνα, και η εμμονή του με μια διάσημη ηθοποιό, και εταίρα, της εποχής: τη Θαΐδα. Αυτό είναι το σημείο αφετηρίας της όπερας «Θαΐς» του Ζιλ Μασνέ, που κάνει πρεμιέρα απόψε στο Μέγαρο Μουσικής. Εργο γραμμένο στα 1894, βασισμένο στην ομώνυμη νουβέλα του Ανατόλ Φρανς, το οποίο, τόσο θεματικά όσο και μουσικά, ηχεί παράξενα σύγχρονο. Διότι, πέρα από τον μουσικό οίστρο του Γάλλου μουσουργού, ο Αθαναήλ πασχίζει να πάρει τη Θαΐδα μακριά από τους «κήπους των επίγειων απολαύσεων» της Αλεξάνδρειας και να τη φέρει στον Θεό. Ομως, ο απόκρυφος πόθος του για την αισθησιακή εταίρα θα τον φέρει στα άκρα.

«Ο Αθαναήλ είναι ένας μπερδεμένος άνθρωπος», λέει στην «Κ» ο Αγγλος βαρύτονος Αντονι Μάικλς Μουρ, που τον υποδύεται. «Βλέπει τη θρησκεία σαν μια φυγή από την πραγματικότητα. Αρνείται στον εαυτό του το δικαίωμα στην ευχαρίστηση. Γι’ αυτό και είναι ένας βαθιά θυμωμένος άνδρας». Τελικά, οδηγεί τη Θαΐδα στην εσωτερική γαλήνη; «Εξαρτάται πώς το βλέπει κανείς. Η μουσική είναι γαλήνια, όμως ο ίδιος ο Αθαναήλ κλείνει το έργο μέσα σε μια ατμόσφαιρα σιωπηλής απόγνωσης. Νομίζω πάντως ότι και οι δύο είναι δυστυχείς, ο καθένας με το δικό του τρόπο».

  • «Γαλλικό» έργο

«Ο θρησκευτικός φανατισμός, η ελευθερία των ηθών, στοιχεία του έργου, αποτελούν ζητήματα και για την εποχή μας», λέει στην «Κ» ο αρχιμουσικός Μισέλ Πλασόν. «Είναι ένα από τα πιο “γαλλικά” έργα του Μασνέ, το εσωτερικό του δράμα εκφράζει η μουσική. Γι’ αυτό, ο Μαλρό έλεγε ότι μόνο η μουσική μπορεί να μιλήσει για το θάνατο. Εκφράζει πράγματα ανείπωτα, γι’ αυτό και είναι η υπέρτατη τέχνη».

Τη «Θαΐδα» θα έχουμε την ευκαιρία να παρακολουθήσουμε στην αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη του Μεγάρου, εκτός από απόψε, αύριο, 8, καθώς και στις 10, 11, 13, 14 και 15 Μαρτίου. Δύο χαρισματικές υψίφωνοι θα ερμηνεύσουν τον ρόλο της μοιραίας Θαΐδος, η Μαρλίς Πέτερσεν και η Ελίζαμπεθ Φουτράλ, ενώ τον ρόλο του Αθαναήλ μοιράζονται οι βαρύτονοι Αντονι Μάικλς-Μουρ και Τζορτζ Μόουζλι. Το πόντιουμ της Ορχήστρας των Χρωμάτων θα μοιραστούν ο Μισέλ Πλασόν και ο Δημήτρης Λογιάδης. Συμμετέχουν ακόμα οι Αντώνης Κορωναίος (Νικίας), Ειρήνη Κυριακίδου (Κρωβύλη), Βασιλική Καραγιάννη (Αυλητρία) κ.ά. Η σκηνοθεσία είναι του Αρνό Μπερνάρ, τα σκηνικά υπογράφει ο Νίκος Πετρόπουλος. [Του Ηλια Μαγκλινη, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Σάββατο, 7 Mαρτίου 2009]

Σχόλια (2)

ΛΥΡΙΚΗ : Το παραμύθι της “Ρούσαλκα”, ο έρωτας και το τίμημα

Η ιστορία της μικρής γοργόνας αλλάζει πάντα ανάλογα με την ηλικία στην οποία απευθύνεται. Όσο πιο μεγάλο σε ηλικία το κοινό, η ιστορία μεταλλάσσεται σε κάτι πιο τραγικό, πιο μελαγχολικό, πιο μαύρο. Στην όπερα του Τσέχου Αντονίν Ντβόρζακ, την οποία ολοκλήρωσε το 1900, η πλοκή αρχίζει σε μια βαθιά σκοτεινή λίμνη, αλλά με την ελπίδα για έρωτα και φως. Η «Ρούσαλκα» (ή νεράιδα του γλυκού νερού) έχει ερωτευτεί έναν πρίγκιπα και ο μόνος τρόπος για να τον πλησιάσει είναι να γίνει ανθρώπινο ον, χάνοντας όμως την ικανότητά της να μιλήσει…

Μια πρωταγωνίστρια της όπερας δίχως μιλιά. Τουλάχιστον για ένα μέρος της παράστασης. Όμως, αυτό είναι το λιγότερο εκκεντρικό στοιχείο στην εκδοχή της όπερας του Ντβόρζακ που παρουσιάζεται από χθες στο Θέατρο Ολύμπια, μιας συμπαραγωγής της Εθνικής Λυρικής Σκηνής με την Όπερα της Νίκαιας.

Η σκηνοθέτις Μαριόν Βάσερμαν αποφάσισε να μελετήσει τη σημασία του συγκεκριμένου παραμυθιού στην πραγματικότητα του 2009. Κατά τον δρα Νίκο Μαλιάρα, αν. καθηγητή Ιστορικής Μουσικολογίας του Πανεπιστημίου Αθηνών, που συμμετείχε στην ημερίδα «Αντονίν Ντβόρζακ, Ρούσαλκα» πριν από μερικές μέρες, το 1901 «ο Ντβόρζακ επιλέγει μια θεματολογία που μοιάζει παρωχημένη για την εποχή της, δείχνοντας όμως συγχρόνως κοσμοπολίτης, ασπάζοντας τα στοιχεία του γερμανικού ρομαντισμού (παραμύθι, δάση, ποτάμια, ξωτικά) χωρίς να δεσμεύεται από τα πιο δημοφιλή, εθνικά θέματα της εποχής του».

Αν το παραμύθι έφερε την ανατροπή το 1901, τότε τι θα φέρει την ανατροπή το 2009; Η Μαριόν Βάσερμαν μοιάζει να έχει την απάντηση: «αντλώντας έμπνευση από τον συναρπαστικό βίο του Λουδοβίκου Β΄, βασιλιά της Βαυαρίας, επιλέξαμε να δούμε τη Ρούσαλκα μέσα από τα μάτια του Πρίγκιπα. Ωστόσο, η Ρούσαλκα δεν υπάρχει. Είναι μονάχα ένα παραμύθι…» Υπάρχει μέσα στον καθρέφτη που στήνει ο σκηνογράφος Τιερί Γκουντ διαγωνίως πάνω στη σκηνή. Υπάρχει ως είδωλο του ίδιου του πρίγκιπα, αντιπροσωπεύοντας την ψυχή του. Για τους ενήλικους του 2009, η μικρή γοργόνα γίνεται ένα σκοτεινό πλην μαγικό κομμάτι του εαυτού μας. [Της Νελλης Αμπραβανελ, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, Σάββατο, 7 Mαρτίου 2009]

Θέατρο Ολύμπια, 7, 8, και 13-15 Μαρτίου (Ακαδημίας 59-61, τηλ. 210-36.12.461, 210-36.43.725).

Γράψτε ένα σχόλιο

Εντονες αντιδράσεις στην πρεμιέρα της όπερας του Ντβόρζακ “Ρούσαλκα” στη Λυρική Σκηνή

  • Στα δύο μοιράστηκε το κοινό της Εθνικής Λυρικής Σκηνής το βράδι της Παρασκευής, με αφορμή την πρεμιέρα της όπερας του Αντονίν Ντβόρζακ, «Ρούσαλκα» με αποτέλεσμα κατά το φινάλε της παράστασης οι μισοί θεατές να χειροκροτούν την γαλλίδα σκηνοθέτιδα Μαριόν Βάσερμαν και οι άλλοι μισοί να την γιουχάρουν με επιμονή.

Οι αντιδράσεις είχαν αρχίσει να γίνονται ορατές από την αρχή ακόμη τη παράστασης καθώς η Βάσερμαν έχει αλλάξει σε σημεία το λιμπρέτο δίνοντας μία ομοφυλοφιλική διάσταση στις αναζητήσεις του Πρίγκιπα που εμφανώς ενόχλησε μερίδα του κοινού όπως επίσης ενόχλησαν και οι γυμνόστηθες νεράιδες κατά το τέλος της παράστασης.

Ηδη από την είσοδο του κοινού στο κτίριο της Λυρικής μοιραζόταν φυλλάδιο που υπέγραφε το Δ.Σ. της Ορχήστρας Λυρικής Σκηνής και όπου ανάμεσα στα άλλα ανέφερε ότι «Οπως θα διαπιστώσετε παρακολουθώντας την παράσταση η συγκεκριμένη σκηνοθετική απόδοση εκτός του ότι αλλοιώνει το λιμπρέτο προσδίδει στον κεντρικό ήρωα του έργου ομοφυλοφιλικές τάσεις με ακραίες σκηνές, κάτι για το οποίο διαμαρτυρηθήκαμε εγγράφως στη Διοίκηση της Ε.Λ.Σ.».

Η Μαριόν Βάσερμαν όπως ανέφερε στο πρόγραμμα είχε αντλήσει την έμπνευση της για τις όποιες αλλαγές από «τον βίο του Λουδοβίκου Β’, βασιλιά της Βαυαρίας και επιλέξαμε να δούμε τη Ρούσαλκα μέσα από τα μάτια του Πρίγκιπα.» Οι αντιδράσεις ήταν σταδιακές, πιο χαλαρές στην αρχή όταν ο Πρίγκιπας φιλά στο στόμα έναν άλλο άνδρα προφανώς το είδωλό του καικορυφώθηκαν στο φινάλε όταν μάταια η Βάσερμαν προσπαθούσε να εξηγήσει τις θέσεις με την φωνή της καλυμμένη από τα γιουχαητά, ενώ δεν έλειψαν και τα λεκτικά επεισόδια ανάμεσα στους θεατές.

  • ΤΟ ΒΗΜΑ, Σάββατο 7 Μαρτίου 2009  [ 01:08 ]

Γράψτε ένα σχόλιο