Η «Αριάδνη στη Νάξο». Αιγαιοπελαγίτικο αεράκι στην Οπερα της Γένοβας

ΓΕΝΟΒΑ. Τα συνθήματα «assassini assassini» (δολοφόνοι-δολοφόνοι) που βλέπεις γραμμένα στους τοίχους, πριν μπεις καλά καλά στη Γένοβα, υπενθυμίζουν την πλέον πρόσφατη ιστορία της: τη δολοφονία του 23χρονου Κάρλο Τζουλιάνι από Ιταλό καραμπινιέρο τον Ιούλιο του 2001 στη Σύνοδο Κορυφής της G8. Μια βόλτα στην κεντρική Πιάτσα ντε Φεράρι, δίπλα στο Παλάτι των Δόγηδων και στην Οπερα σε συνδέει με μια άλλη πτυχή της πλούσιας γενοβέζικης Ιστορίας. «Η Αριάδνη στη Νάξο», η όπερα του Ρίχαρντ Στράους που παρουσιάζεται αυτές τις μέρες στο «Teatro Carlo Felice» της Γένοβας, έχει, πάντως, έντονο ελληνικό ενδιαφέρον. Οχι μόνο λόγω του θέματός της.
Η «Αριάδνη στη Νάξο», την οποία παρακολούθησαμε το βράδυ της περασμένης Τρίτης, είναι η πρώτη από μια σειρά συμπαραγωγών της δικής μας Εθνικής Λυρικής Σκηνής με σημαντικά θέατρα του εξωτερικού. Ανέβηκε με τη συνεργασία των λυρικών θεάτρων από τρεις χώρες, της Ιταλίας (Γένοβα), της Ελλάδας και της Ισπανίας (Οβιέδο). Εν μέσω της διεθνούς οικονομικής κρίσης η λύση των συμπαραγωγών κρίνεται τουλάχιστον σοφή, προκειμένου να συνεχίσουν να παρουσιάζουν αξιοπρεπείς παραστάσεις χωρίς την απειλή περικοπών και εκπτώσεων που θα επηρεάσουν δραματικά το καλλιτεχνικό αποτέλεσμα. Η συμβολή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής σε αυτή την παράσταση, στη γενέτειρα του Ρέντσο Πιάνο (αρχιτέκτονα του νέου υπερσύγχρονου Λυρικού Θεάτρου που θα ανεγερθεί στο Φάληρο) είναι η δημιουργία των σκηνικών και των κοστουμιών. Η επόμενη παρουσίασή της θα γίνει το ερχόμενο φθινόπωρο στο Οβιέδο της Ισπανίας, ενώ στην Αθήνα θα τη δούμε μέσα στην επόμενη χρονιά.

Τα ελληνικά χρώματα, κυρίως το μπλε, αναγνωρίζονται στο σκηνικό του Αυστριακού σκηνογράφου Βάλτερ Βίμερ, που θέλησε να μεταφέρει στη σκηνή του «Carlo Felice» μια ιδέα από την αιγαιοπελαγίτικη ατμόσφαιρα της Νάξου, όπου συναντάμε, κάποια στιγμή, την Αριάδνη να θρηνεί την εγκατάλειψή της από τον Θησέα. Συνολικά πρόκειται για ένα ευέλικτο σουρεαλιστικό σκηνικό (αναφορές στη σύγχρονη αρχιτεκτονική, στη ζωγραφική του Νταλί και του Ντε Κίρικο) όπου οι ασύμμετρες, καμπύλες φόρμες των κτισμάτων συνυπάρχουν με πολυθρόνες καρφωμένες ψηλά σε τοίχους και κρεβάτια με τρία πόδια.

Η υβριδική, ονειρική διάσταση του σκηνικού μοιάζει να συνομιλεί αρμονικά τόσο με το σύνθετο θέμα της όπερας, που δεν περιορίζεται στον αρχαιοελληνικό μύθο, όσο και με τη μουσική της. Στην «Αριάδνη στη Νάξο», βασισμένη στο λιμπρέτο του Χούγκο φον Χόμφανσταλ, ο Ρίχαρντ Στράους αξιοποιεί στοιχεία από ποικίλους μουσικούς κόσμους, καθώς η υψηλή τέχνη και τα ιδανικά της συγκρούονται, κατά τη διάρκεια της παράστασης, με την τέχνη των λαϊκών ανθρώπων και την Κομέντια ντελ Αρτε. Γενικότερα πρόκειται για μια αλληγορική προσέγγιση των αντιφάσεων της τέχνης και της δημιουργίας.

Στον πρόλογο του έργου παρακολουθούμε τις πυρετώδεις προετοιμασίες μιας όπερας με τίτλο «Η Αριάδνη στη Νάξο», που πρόκειται να δοθεί ύστερα από ένα σημαντικό συμπόσιο στο σπίτι του πλουσιότερου κατοίκου της Βιέννης. Ο ίδιος αποφασίζει, όμως, να παιχτεί μετά την όπερα και μια κωμωδία από μια ομάδα λαϊκών μουσικών και ηθοποιών με επικεφαλής τη Ζερμπινέτα (Ελένα Μόζουκ), γεγονός που αναστατατώνει το νεαρό Συνθέτη (τον υποδύεται η Ελένα Μπελφιόρε). Η κατάσταση περιπλέκεται όταν ο Αρχοντας αποφασίζει να περικόψει κι άλλο την όπερα και να την παρουσιάσει μαζί με την κωμωδία.

Στο δεύτερο μέρος η Αριάδνη (Οξάνα Ντίκα) θρηνεί τη φυγή του Θησέα, η Ζερμπινέτα με τις φίλες της την παρηγορούν ενώ ο θεός Διόνυσος την ερωτεύεται κεραυνοβόλα και της υπόσχεται να την ανεβάσει στους ουρανούς ως αστερισμό.

Την παράσταση, σε σκηνοθεσία Φιλίπ Αρλό και μουσική διεύθυνση Χουάνχο Μένα, την έκλεψε, πάντως, η Ελένα Μόζουκ ως Ζερμπινέτα. Το ιταλικό κοινό, με τη γνωστή του εξωστρέφεια, χειροκρότησε θερμά όλους και αποθέωσε την Ελένα Μόζουκ φωνάζοντας ηχηρά και παρατεταμένα «Brava»!

Από ελληνικής πλευράς, ανάμεσα σε όσους ταξίδεψαν στη Γένοβα, ήταν ο πρόεδρος της ΕΛΣ Οδυσσέας Κυριακόπουλος και ο καλλιτεχνικός διευθυντής της, Τζοβάνι Πάκορ. *

  • Του ΓΙΩΡΓΟΥ ΚΑΡΟΥΖΑΚΗ, ΕΛΕΥΘΕΡΟΤΥΠΙΑ – 20/02/2009
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: