Η όπερα φοράει… Ρrada

Μοντέλα από τη νέα κολεξιόν των Dolce&Gabbana φέρουν υπερήφανα στο μπούστο τους το σήμα του λυρικού θεάτρου La Fenice της Βενετίας. Αριστερά, η Μιούτσια Πράντα, η οποία θα συνεργαστεί με τη Μητροπολιτική Όπερα της Νέας Υόρκης. Δεξιά, η Κάρλα Ρικότι

  • Ολοένα εντονότερη έλξη ασκεί το λυρικό θέατρο στους διάσημους σχεδιαστές μόδας. Η ιταλίδα ενδυματολόγος Κάρλα Ρικότι, η οποία υπογράφει τα κοστούμια της «Θαΐδος», σχολιάζει το φαινόμενο. Αμα τη ανακοινώσει του προγράμματος της καλλιτεχνικής περιόδου 2009-2010 από τη Μητροπολιτική Οπερα της Νέας Υόρκης, η είδηση έκανε τον γύρο του κόσμου: η Μιούτσια Πράντα (ναι, η γνωστή) θα υπογράψει τα κοστούμια στη νέα, πολυαναμενόμενη παραγωγή του βερντιανού «Αττίλα», η οποία σηματοδοτεί παράλληλα και το ντεμπούτο του Ρικάρντο Μούτι στο θέατρο. Πρόκειται, αναμφίβολα, για ένα άκρως φιλόδοξο ανέβασμα, αφού πέρα από τη διάσημη σχεδιάστρια μόδας και τον ιταλό σουπερστάρ του πόντιουμ στα σκηνικά θα υμπράξει το ελβετικό αρχιτεκτονικό δίδυμο των Ζακ Χέρτσοκ και Πιερ ντε Μερόν, γνωστοί, μεταξύ άλλων, και από τα σχέδια του Εθνικού Σταδίου του Πεκίνου το οποίο κατασκευάστηκε για τις ανάγκες των Ολυμπιακών Αγώνων του 2008.

Σε ό,τι αφορά την Πράντα η συνεργασία της με τη Μητροπολιτική ανακοινώθηκε μήνες μόνο μετά το πολυσυζητημένο γκαλά όπερας με τη Ρενέ Φλέμινγκ τον περασμένο Σεπτέμβριο στο ίδιο θέατρο, το οποίο επιμελήθηκαν ενδυματολογικά τρεις σύγχρονοι «μύθοι» της μόδας: ο Τζον Γκαλιάνο, ο Κριστιάν Λακρουά και ο Καρλ Λάγκερφελντ. Ολα αυτά δε τη στιγμή που στην άλλη πλευρά του Ατλαντικού και δη στην πρόσφατη Εβδομάδα Μόδας του Μιλάνου το δίδυμο των Dolce&Gabbana έδινε μια «νότα» διαφορετική, εστιασμένη στο λυρικό θέατρο και στην αιώνια ντίβα του, τη Μαρία Κάλλας. Στο πλαίσιο της ίδιας διοργάνωσης μία ακόμη σχεδιάστρια, η Ισπανίδα Αγκαθα Ρουίθ ντε λα Πράδα, επέλεξε τη μουσική, και συγκεκριμένα το πιάνο και το βιολί, ανάμεσα στις πηγές έμπνευσής της.

Περί τίνος πρόκειται, λοιπόν; Μετά τους κινηματογραφικούς σκηνοθέτες οι οποίοι τα τελευταία χρόνια έχουν ενδώσει μαζικά στην πρόκληση της όπερας είναι η σειρά των διάσημων σχεδιαστών μόδας να υποκύψουν στις «σειρήνες» του είδους; Αν ναι, πώς θα μπορούσε να εξηγηθεί, αλήθεια; Σηματοδοτεί εκ μέρους τους μια ειλικρινή δημιουργική ανάγκη, μια προσπάθεια ουσιαστικής ανανέωσης από πλευράς θεάτρων ή μήπως είναι απλώς μια κίνηση εντυπωσιασμού με σκοπό την πολυσυζητημένη απεύθυνση στο λεγόμενο ευρύ κοινό;

«Κατ΄ αρχάς σε ό,τι αφορά το θέαμα γενικότερα,την όπερα αλλά και το μπαλέτο και το θέατρο, η ενασχόληση των διάσημων σχεδιαστών μόδας δεν αποτελεί μια απολύτως νέα τάση» σχολιάζει η ιταλίδα ενδυματολόγος Κάρλα Ρικότι, η οποία υπογράφει τα κοστούμια της «Θαΐδος» που παρουσιάζεται αυτές τις ημέρες στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών. Εχοντας η ίδια συνεργαστεί στο παρελθόν με τον Ζαν-Πολ Γκοτιέ, σε μια παραγωγή του «Πινόκιο», τη χορογραφία της οποίας υπέγραφε η Καρόλ Αρμιτάζ, η γνώμη της έχει βαρύνουσα σημασία. «Ανάλογες περιπτώσεις» συνεχίζει η ίδια «θα βρει κανείς στον 19ο και στις αρχές του 20ού αιώνα. Χαρακτηριστική περίπτωση η Ιταλίδα Ελσα Σκιαπαρέλι, μια σχεδιάστρια η οποία κατά τη γνώμη μου έχει επηρεάσει αρκετούς από τους μεταγενέστερους που έχουν έναν θεατρικό τρόπο έκφρασης, όπως π.χ. ο Αλεξάντερ Μακ Κουίν, ο Γκοτιέ, ο Γκαλιάνο κ.ά. Απλώς από ένα σημείο και μετά έπαψε να συμβαίνει και τώρα επανέρχεται. Ετσι γίνεται συνήθως και στην τέχνη αλλά και στην ίδια τη ζωή. Τα πράγματα διαγράφουν κύκλους».

Σε ό,τι αφορά την όπερα και έχοντας η ίδια σημαντική εμπειρία στο είδος, πιστεύει ότι μοιράζεται στοιχεία με τη μόδα; «Θεωρώ ότι υπάρχει μια επιρροή της μόδας γενικότερα στο θέατρο και το αντίστροφο. Ωστόσο δεν πρόκειται για βαθιές κοινές αφετηρίες. Μόνο επιρροές οι οποίες σε κάποιες χρονικές περιόδους είναι έντονες, σε κάποιες άλλες ατονούν. Ανέφερα προηγουμένως ορισμένους σχεδιαστές οι οποίοι έχουν έναν θεατρικό τρόπο έκφρασης και σαφώς υπάρχουν και άλλοι: η Βίβιεν Γουέστγουντ ,π.χ., ή ο Λάγκερφελντ. Αυτοί οι άνθρωποι, λοιπόν, είναι φυσικό να θελήσουν κάποια στιγμή να ασχοληθούν με το θέαμα. Η περίπτωση της Πράντα, από την άλλη, είναι διαφορετική και πράγματι το περιμένω με μεγάλη περιέργεια. Ωστόσο καλό είναι να λαμβάνουμε υπόψη και την εποχή στην οποία ζούμε. Είναι μια εποχή γρήγορης κατανάλωσης εμπειριών,εικόνων… Σε αυτό το πλαίσιο το θέαμα έχει ανάγκη την εξαιρετικά δυνατή εικόνα. Εκεί ακριβώς βρίσκεται και η αιτία επιστροφής της τάσης».

Η Κάρλα Ρικότι παραδέχεται ότι ως ένα σημείο η τάση αυτή αποτυπώνει και την προσπάθεια των θεάτρων να προσελκύσουν μεγαλύτερη δημοσιότητα. Ωστόσο υπάρχουν περιορισμοί. «Για μένα προαπαιτούμενο είναι η γνώση ή τουλάχιστον η βαθιά μελέτη του είδους. Η όπερα,το μπαλέτο και το θέατρο έχουν τις δικές τους λεπτές ισορροπίες και κώδικες τους οποίους οφείλει κανείς να σεβαστεί και να ακολουθήσει. Στην περίπτωση του “Πινόκιο”, π.χ., ο Γκοτιέ ήταν ένας πολύ ενδιαφέρων άνθρωπος και συνεργάτης: ανοιχτός σε προτάσεις, γεμάτος διάθεση να ακούσει και να συζητήσει, νομίζω μάλιστα πως αντιμετώπιζε την όλη διαδικασία με μια παιχνιδιάρικη διάθεση και αυτό, βεβαίως, με καθόλου αρνητική έννοια. Ωστόσο, όταν σχεδίαζε ένα κοστούμι, σε κάποιες περιπτώσεις ξεχνούσε πως προορίζεται για έναν χορευτή ο οποίος έχει ανάγκη να κινείται άνετα στη σκηνή. Είναι πολύ διαφορετικό να σχεδιάζεις ρούχα για μοντέλα από το να σχεδιάζεις ρούχα για ανθρώπους οι οποίοι πιθανώς πρέπει να καλύψουν μια ατέλεια ή να αντιμετωπίσουν πρακτικές λεπτομέρειες επί σκηνής. Οι ισορροπίες είναι λεπτές…».

Πώς ξεκινά άραγε η ίδια τη διαδικασία δημιουργίας των κοστουμιών μιας παράστασης; «Κατ΄ αρχάς, με μελέτη» λέει η Κάρλα Ρικότι και συνεχίζει: «Ακολουθεί η συνάντηση με τον σκηνοθέτη προκειμένου να καθοριστεί το ύφος της παραγωγής. Οταν αυτό αποφασιστεί, σειρά έχει η εκτεταμένη έρευνα, η συλλογή πληροφοριών σχετικά με τη συγκεκριμένη εποχή η οποία διαρκεί γύρω στον έναν μήνα ή ακόμη και δίμηνο. Αυτό είναι ένα πολύ ενδιαφέρον στάδιο γιατί σου προσφέρει πολλές γνώσεις όχι μόνο για τις ενδυματολογικές προτιμήσεις ή για τα υλικά και τα υφάσματα αλλά γενικότερα για τις παραδόσεις και τα ήθη μιας ολόκληρης εποχής. Το κρίσιμο κομμάτι είναι όταν στέκεσαι για πρώτη φορά μπροστά στο ολόλευκο χαρτί. Εκεί πράγματι υπάρχει ένας πανικός. Από τη στιγμή ωστόσο που θα ξεκινήσεις να σχεδιάζεις, τα πράγματα έχουν πάρει τον δρόμο τους».

Οι παραστάσεις της όπερας «Θαΐς» του Μασνέ συνεχίζονται σήμερα, στις 10, 11, 13, 14 και 15/3 στην Αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη του Μεγάρου Μουσικής Αθηνών. Τη σκηνοθεσία υπογράφει ο Αρνό Μπερνάρ, την Ορχήστρα των Χρωμάτων διευθύνουν ο Μισέλ Πλασόν και ο Μίλτος Λογιάδης, τα σκηνικά είναι του Νίκου Πετρόπουλου και τα κοστούμια τής Κάρλα Ρικότι.

Τον ρόλο του τίτλου ερμηνεύουν σε διπλή διανομή οι υψίφωνοι Μαρλίς Πέτερσεν και Ελίζαμπεθ Φουτράλ. Περισσότερες πληροφορίες στο τηλ. 210-7282.333.

  • της ισμας μ. τουλατου | ΤΟ ΒΗΜΑ, Κυριακή 8 Μαρτίου 2009
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: