Ρίτα και Νεντα: Η συζυγική κακοποίηση στην ΕΛΣ

  • Οι αρετές της ημισκηνοθεσίας, φερόμενες ως αναγκαίες για λόγους οικονομίας, αναπτύσσονται με πεποίθηση από τον Αλέξανδρο Ευκλείδη στο συνοδευτικό φυλλάδιο των 3 παραστάσεων (20, 22 και 24/03/2009) της Εθνικής Λυρικής Σκηνής για τη μονόπρακτη «Ρίτα» του Γκαετάνο Ντονιτζέτι και τους δημοφιλείς «Παλιάτσους» του Ρουτζέρο Λεονκαβάλλο. Η μεταποίηση της ανάγκης σε φιλοτιμία ενισχύει τη συμπάθεια, αλλά δεν αναιρεί αφετηρίες που υπαγορεύονται από τη λογική. Έτσι, ως ημισκηνοθεσία νοείται πρωτίστως η δραστική περικοπή της σκηνογραφικής και ενδυματολογικής συνιστώσας μιας παραγωγής, επιλογή που -ούτως ή άλλως-μαστίζει το σύγχρονο λυρικό θέατρο, όπου όλα εκτυλίσσονται ενώπιον μινιμαλιστικά διαμορφωμένων φόντων και με ρούχα καθημερινά, κατάλληλα για κάθε χρήση. Η σκηνοθεσία από την άλλη πλευρά, ως διδασκαλία υποκριτικής αντιπαράστασης με το κείμενο, όπως και η εγκυμοσύνη, είτε υπάρχει είτε δεν υπάρχει. Το άλλοθι της «ημισκηνοθεσίας» δεν απαλλάσσει, λοιπόν, τον αρμόδιο από την ευθύνη της διδασκαλίας του έργου που επιμελήθηκε.

Ο εκτενής αυτός πρόλογος αναφέρεται ιδίως τους πολυπαιγμένους «Παλιάτσους», όπου ο Ευκλείδης επέβαλε ένα είδος αργής και ποσταρισμένης προσέλευσης και απέλευσης στους πρωταγωνιστές, που ασφυκτιούσαν «χορογραφημένοι» ενάντια στη μουσική. Και πόσο έμπειροι πρωταγωνιστές: ο Βαγγέλης Χατζησίμος ως Κάνιο στο απόγειο των δραματικών του δυνατοτήτων, η Μάρθα Αράπη, φωνή λυρικής υφής, συχνά στα όριά της και πέρα από αυτά, αλλά με μιαν ειλικρίνεια υποκριτικής συμμετοχής που σε έκανε να λησμονείς τις σποραδικές αστοχίες συγχρονισμού της με τη μπαγκέτα του Ηλία Βουδούρη. Και βέβαια ο έξοχος Τόνιο του Δημήτρη Πλατανιά, μια προσωπογραφία ανθολογίας που, στον πρόλογο, υπέστη τον κύριο όγκο της … «ημισκηνοθεσίας»: εδώ επιστρατεύθηκε η συνεχής κίνηση προσώπων (ω, αυτά τα παιδάκια…) με πλακάτ λέξεων από το βεριστικό μανιφέστο του κειμένου, με αποτέλεσμα την πλήρη αποδόμηση του ίδιου και της απήχησής του, αλλά και την απόσπαση της προσοχής του θεατή από τη μουσική,. Ούτως ή άλλως, ο Πλατανιάς αποτέλεσε την κυρίαρχη παρουσία της βραδιάς, αυτοτελή λόγο για την κυριακάτικη επίσκεψη στα Ολύμπια (22/03/2009), με την πυκνή φωνητική και υποκριτική του εστίαση και λιτότητα, ενώ διακρίθηκε ευχάριστα από τον νεανικό Σίλβιο του Διονυσίου Σούρμπη στην αρτιότερη μέχρι σήμερα εμφάνισή του. Η χορωδία παρακολουθούσε από πλευρικές σειρές καθισμάτων (τίποτε το μεμπτό, το έργο μέσα στο έργο…) και η διεύθυνση του Βουδούρη επιβεβαιώνει αιματώδεις ποιότητες που δεν ταυτίζαμε με τη μπαγκέτα του στο παρελθόν.

Τη βραδιά εγκαινίασε, δίκην ορεκτικού πριν από το κύριο πιάτο του μελοδραματικού συμποσίου, η μονόπρακτη «Ρίτα» του Ντονιτζέττι, έργο που ο συνθέτης φέρεται να ολοκλήρωσε σε 8 μόλις ημέρες -ως προσωπικό τρόπο απασχόλησης εν αναμονή δρομολόγησης παραγγελιών- και να αγνόησε στη συνέχεια. Ο παράτιτλος της μεταθανάτιας παρουσίασης (Ο κακοποιημένος σύζυγος) δικαιολόγησε προσφυώς τον συνδυασμό της πρώτης αυτής ελληνικής παρουσίασης με τους «Παλιάτσους» στο πλαίσιο θεματολογικής αναφοράς στην ενδοοικογενειακή βία. Πολύ πέρα από τις προθέσεις του ίδιου του Ντονιτζέττι, η χαριτωμένη, αλλά πλήρως ανώδυνη οπερίνα υπηρετήθηκε με επάρκεια κυρίως από την επώνυμη ηρωίδα της Μαρίας Μητσοπούλου, που χάρισε δροσερό και εξαίρετα φραζαρισμένο τραγούδι, ελεύθερο από γκροτέσκες υπερφορτώσεις. Ένας κίνδυνος που δεν απέφυγε ο φωνητικά στιβαρός βαρύτονος Γιώργος Ματθαιακάκης ως Γκάσπαρο, ενώ ο κακοποιημένος Μπέππε του Αντώνη Κορωναίου, παρά την ευγενική εκφορά, κατέδειξε ανησυχητικά σημεία φωνητικής κόπωσης, ίσως όχι άσχετα με τις πρόσφατες επιλογές του στο ρεπερτόριο…

  • Γράφει ο ΚΥΡΙΑΚΟΣ Π. ΛΟΥΚΑΚΟΣ, Η ΑΥΓΗ: 24/05/2009
Advertisements

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: