Περικοπές στην Οπερα της Βιέννης

Σε δραστικές περικοπές πιέζεται να προχωρήσει η Οπερα της Βιέννης, έπειτα από ξαφνική οδηγία του αυστριακού υπουργείου Οικονομικών. Ο ετήσιος προϋπολογισμός της Οπερας, μιας από τις μεγαλύτερες του κόσμου, θα πρέπει να μειωθεί κατά δέκα εκατομμύρια ευρώ, όπως δήλωσε ο μουσικός διευθυντής του οργανισμού, Φραντς Βέλζερ–Μεστ. Η οδηγία δόθηκε στον διευθυντή ενώ βρισκόταν σε διακοπές, από την Αυστριακή υπουργό Οικονομικών, Μαρία Φέκτερ, γνωστή μας από τις συχνές δηλώσεις της για την ελληνική κρίση. «Κόψτε δέκα εκατομμύρια ευρώ, αν είναι εφικτό». «Δεν είναι», τόνισε ο μουσικός διευθυντής της Οπερας, η οποία λαμβάνει κάθε χρόνο επιχορήγηση ύψους 56,4 εκατομμυρίων ευρώ από το αυστριακό κράτος.

Ο Φραντς Βέλζερ–Μεστ αγωνίζεται να διατηρήσει τον προϋπολογισμό της Οπερας της Βιέννης ως έχει, καθώς πρόκειται από τις πιο δραστήριες, παραγωγικές, αλλά και δημοφιλείς όπερες στον κόσμο. Οπως φαίνεται όμως, ακόμη και οι πιο επιτυχημένοι –και κερδοφόροι– θεσμοί αναγκάζονται να προσαρμοστούν στην τάση εξορθολογισμού και μείωσης των κρατικών δαπανών που επικρατεί πια σε όλη την Ευρώπη. Από αυτό δεν ξεφεύγουν ούτε οι ισχυρότερες οικονομικά χώρες.

«Δεν μας είπαν πώς μπορούμε να το καταφέρουμε αυτό», συνέχισε τα παράπονά του ο Βέλζερ–Μεστ. «Εχουμε τα περισσότερα έσοδα σε σχέση με άλλες διεθνείς όπερες. Η βαυαρική είναι δέκα εκατομμύρια πίσω μας, η Οπερα του Βερολίνου, είκοσι εκατομμύρια. Εχουμε πληρότητα 99%. Δεν υπάρχει τρόπος να αυξήσουμε τα έσοδά μας». Η Οπερα της Βιέννης ανεβάζει κάθε χρόνο 50–60 παραγωγές σε περίπου 200 παραστάσεις. Ο διευθυντής του οργανισμού δεν δέχεται ότι μπορούν να γίνουν περικοπές 6,7 εκατ. ευρώ, όπως έδειξε πρόσφατη μελέτη, σημειώνοντας ότι ο πολιτισμός, στον οποίο βασιζόταν πάντα ο τουρισμός της χώρας, δεν εκτιμάται πια όπως παλιότερα.

Τροβατόρε: Εμβληματικός Βέρντι στο Ηρώδειο

Λουκάκος Κ., Η ΑΥΓΗ: 22/07/2012

Είναι πασίγνωστη η ρήση σχετικά με τον «Τροβατόρε», την ενδιάμεση από την τριλογία λυρικών επιδόσεών του, που καθιέρωσε οριστικά τον Τζουζέπε Βέρντι στα 1853: «Το μόνο που χρειάζεται ο Τροβατόρε για να πετύχει είναι απλά οι 4 μεγαλύτεροι τραγουδιστές του κόσμου», φέρεται να έχει αποφανθεί ο θρυλικός τενόρος Ενρίκο Καρούζο. Το συμπέρασμα ενός μεγάλου Μανρίκο της πρώιμης δισκογραφίας υπαινίσσεται με χιούμορ τις δυσθεώρητες απαιτήσεις δραματικής εξαγγελίας και φωνητικής επάρκειας που προϋποθέτει η ανάληψη των 4 πρωταγωνιστικών χαρακτήρων της συγκεκριμένης όπερας (των 5 θα υποστηρίζαμε εμείς!). Από αυτή την προσδοκία παραιτούνται σταδιακά οι φιλόμουσοι, τουλάχιστον από τότε που τους ρόλους αυτούς επωμίζονται λυρικοί καλλιτέχνες ελαφρότερης κατηγορίας από εκείνη που απαιτείται. Υπάρχει όμως και μια άλλη διδακτική ανάγνωση της περιώνυμης ρήσης: εκείνη που μας προκαλεί να σταθμίσουμε «το μόνο που δεν χρειάζεται» για την επιτυχία της αυτή η κοσμαγάπητη όπερα, και αυτό συνίσταται -κατά την άποψή μας- σε σκηνοθετική σύλληψη που αντιστρατεύεται τις ίδιες τις λέξεις του κειμένου και τις επιταγές της μουσικής του Βέρντι. Συνεχίστε την ανάγνωση

Ανατρεπτικό φινάλε για «Ρωμαίο και Ιουλιέτα» από την ΕΛΣ

Της Σαντρας Bουλγαρη, Η Καθημερινή, 11/5/2012

ΧΟΡΟΣ. Μία από τις πιο εντυπωσιακές ανατροπές που έκανε ο Ρενάτο Τζανέλα στη δική του χορογραφική προσέγγιση του έργου «Ρωμαίος και Ιουλιέτα» για το Μπαλέτο της Λυρικής Σκηνής ήταν το φινάλε. Η πρεμιέρα της νέας αυτής παραγωγής δόθηκε προχθές το βράδυ (9/5) στην κατάμεστη αίθουσα Αλεξάνδρα Τριάντη του Μεγάρου Μουσικής και χειροκροτήθηκε θερμά.

Το φινάλε λοιπόν ήταν μια ανατροπή που έδωσε μια συγκινητική, παθιασμένη θα έλεγα, ώθηση σε μια αξιέπαινη προσπάθεια. Η Ιουλιέτα βρίσκεται κοιμισμένη σ’ ένα γυάλινο φέρετρο (τι όμορφη εικόνα!) και ο Ρωμαίος, νομίζοντας ότι έχει πεθάνει, αυτοκτονεί με το μαχαίρι του. Συνήθως, στις κλασικές εκδοχές του μπαλέτου, βλέπουμε την Ιουλιέτα να ξυπνάει αφού ο Ρωμαίος έχει πεθάνει. Ο Τζανέλα μας ξαφνιάζει όταν στη χορογραφία του βάζει την Ιουλιέτα να ξυπνήσει λίγο πριν πεθάνει ο Ρωμαίος, χτυπάει τα χέρια της στο τζάμι του φέρετρου για να του τραβήξει την προσοχή, εκείνος την βλέπει, τη βγάζει έξω και χορεύουν, αγκαλιάζονται γεμάτοι πάθος όταν εκείνη συνειδητοποιεί ότι ο Ρωμαίος πεθαίνει στα χέρια της… Συνεχίστε την ανάγνωση

Καλοκαίρι με Σαίξπηρ και Βέρντι

ΛΥΡΙΚΗ ΣΚΗΝΗ
«Ρωμαίος και Ιουλιέτα» στο Μέγαρο Μουσικής ανοίγουν την αυλαία του θερινού προγράμματος. Θα ακολουθήσουν ακόμα 44 παραστάσεις μέχρι τον Ιούλιο

«Τροβατόρε» στο Ηρώδειο και βραδιές χορού στη σκιά της Ακρόπολης περιλαμβάνει το καλοκαιρινό πρόγραμμα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής

«Τροβατόρε» στο Ηρώδειο και βραδιές χορού στη σκιά της Ακρόπολης περιλαμβάνει το καλοκαιρινό πρόγραμμα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής

Παρά τις δύσκολες οικονομικές συνθήκες η «Εθνική Λυρική Σκηνή» εντείνει την εξωστρεφή της πορεία αυτό το καλοκαίρι. Στη δύσκολη οικονομική συγκυρία το μοναδικό λυρικό θέατρο της χώρας μας απαντά με 45 παραστάσεις -από μικρές παραγωγές έως όπερες στο Ηρώδειο- μέσα σε διάστημα τριών μηνών (Μάιος, Ιούνιος, Ιούλιος). Το καλοκαιρινό πρόγραμμα της Λυρικής «έχει σχεδιαστεί πάνω σε τέσσερις βασικούς άξονες: τις νέες παραγωγές όπερας, τις παραγωγές μπαλέτου, τα εκπαιδευτικά προγράμματα και τις δράσεις εκτός Αθηνών», τόνισε χθες κατά την παρουσίασή του ο καλλιτεχνικός διευθυντής της ΕΛΣ, Μύρων Μιχαηλίδης. Συνεχίστε την ανάγνωση

Καλοκαιρινές λυρικές «διαδρομές»

«Ρωμαίος και Ιουλιέτα» από το Μπαλέτο της Λυρικής
Agapios+art’foto’stories*

Νέες παραγωγές όπερας, βραδιές μπαλέτου, εκπαιδευτικά προγράμματα και «ταξίδια» εκτός Αθηνών συνθέτουν το καλοκαιρινό πρόγραμμα της Εθνικής Λυρικής Σκηνής, που παρουσιάστηκε χτες. Σήμερα (8μμ) ξεκινούν οι παραστάσεις του Μπαλέτου της ΕΛΣ, στο Μέγαρο Μουσικής Αθηνών – αίθουσα Α. Τριάντη, με το αριστουργηματικό μπαλέτο του Σεργκέι Προκόφιεφ «Ρωμαίος και Ιουλιέτα». Παρουσιάζεται (9-13/5), σε νέα χορογραφία του Ρενάτο Τζανέλλα και μουσική διεύθυνση Λουκά Καρυτινού.

Στο Ηρώδειο, στο πλαίσιο του Φεστιβάλ Αθηνών, η Λυρική κομίζει τον «Τροβατόρε» του Βέρντι (10,12,13,14/6), σε σκηνοθεσία – σκηνικά – κοστούμια – φωτισμούς του Στέφανο Πόντα, με το βαρύτονο Δημήτρη Πλατανιά στον πρωταγωνιστικό ρόλο. Στον ίδιο χώρο (26-29 Ιούλη) η ΕΛΣ θ’ ανεβάσει την «Τόσκα» του Πουτσίνι, σε μουσική διεύθυνση Μ. Μιχαηλίδη και σκηνοθεσία, σκηνικά, κοστούμια Ούγκο Ντε Ανα, με την Ντανιέλα Ντεσί στον ομώνυμο ρόλο. Τα έργα «Διωγμένος» (Ευαγγελία Τόνια) και «Ο Φρόυντ για εκείνη» (Ιωσήφ Βαλέτ), που προέκυψαν από το διαγωνισμό σύγχρονης όπερας της ΕΛΣ, μαζί με την «Παλίρροια» (Μπ. Μπλάχερ) παρουσιάζονται (21,23/6) στο Θέατρο «Ολύμπια», όπου στις 14,15/7 ξεδιπλώνονται οι χορογραφίες νέων χορογράφων του Μπαλέτου της ΕΛΣ. Αξιοσημείωτες και οι βραδιές χορού στη Ρωμαϊκή Αγορά (30/6, 1/7), σε χορογραφίες του Ρ. Τζανέλλα πάνω σε δύο κοντσέρτα για πιάνο των Μότσαρτ και Μπετόβεν.

Με «Μποέμ» του Πουτσίνι ταξιδεύει η Οπερα της Βαλίτσας, στις παραστάσεις της στα αρχαία θέατρα Μεσσήνης (6,7/7) και Οινιάδων – Αιτωλοακαρνανίας (13/7) – σε συνεργασία με το «Διάζωμα» – και στο Φεστιβάλ Ναυπλίου (1/7), ενώ το Μπαλέτο της ΕΛΣ εμφανίζεται με το «Ολοι χορεύουν βαλς» στη Σύρο (19,21,22/7) και η Οπερα Στούντιο στην Αντίπαρο (9/6). Ιδιαίτερο βάρος δίνεται και στα εκπαιδευτικά προγράμματα: «Η όπερα διαδραστικά στα δημοτικά σχολεία» (παραστάσεις με τον «Κουρέα της Σεβίλλης» σε οκτώ σχολεία της Αττικής μέχρι τα μέσα Ιούνη), παραστάσεις της Οπερας Στούντιο (1-2/6, θέατρο «Ολύμπια») και της Σχολής Χορού ΕΛΣ (6-7/7) κ.ά.

Ο Ελληνας Ριγκολέτο στο Λονδίνο

  • Ντεμπούτο του Δημήτρη Πλατανιά στο λυρικό θέατρο του Κόβεντ Γκάρντεν

Του Δημητρη Ρηγοπουλου, Η ΚΑΘΗΜΕΡΙΝΗ, 22/4/2012

Το ραντεβού είχε οριστεί για έξω από τα Marks & Spencer, στον σταθμό του Κόβεντ Γκάρντεν. Η κοσμοπλημμύρα του Λονδίνου με κάνει να έρθω στιγμιαία στη θέση του Δημήτρη Πλατανιά. Ο Ελληνας βαρύτονος στη μεγαλύτερη στιγμή της καριέρας του. Να ερμηνεύει τον πρωταγωνιστικό ρόλο στον «Ριγκολέτο» του Βέρντι σε ένα από τα σημαντικότερα λυρικά θέατρα του κόσμου. Εκεί που ονειρεύονται να τραγουδήσουν κάποια ημέρα χιλιάδες συνάδελφοι του κιθαρίστα από την Καλαμάτα, που μετά τα 30 αποφάσισε να κυνηγήσει το δικό του όνειρο.

Και μέσα σε ελάχιστα χρόνια έχει πραγματοποιήσει άλματα. Εχει πίσω του μια θριαμβευτική χρονιά στην Αθήνα, με δύο ρόλους στον «Χορό Μεταμφιεσμένων» του Βέρντι και στον «Φάουστ» του Γκουνό που τον καταξίωσαν σαν μια από τις πιο αγαπημένες φωνές του ελληνικόυ κοινού. Και τώρα το κερασάκι στην τούρτα, το Λονδίνο.

Οχι πως στην Αθήνα τον σταματάνε στον δρόμο (δεν είναι ποπ σταρ ούτε ποδοσφαιριστής), αλλά η εκκωφαντική ανωνυμία του Λονδίνου μού φαίνεται παράταιρη για τη στιγμή που τον έχω αναγνωρίσει και κατευθύνομαι προς το μέρος του. Διάολε είναι η χρονιά του και θα προτιμούσα η πρώτη μας συνάντηση να ήταν δύο ημέρες αργότερα, όταν θα τον έβλεπα ξανά. Αυτήν τη φορά στο καμαρίνι του, λίγα μόλις λεπτά μετά το τέλος μιας sold out παράστασης, εμφανώς (και δικαίως) ικανοποιημένο από το έντονο χειροκρότημα ενός έμπειρου κοινού και παρουσία Αγγλων που του έδιναν συγχαρητήρια, ζητούσαν να τους υπογράψει το πρόγραμμα ή να φωτογραφηθούν μαζί του. Να μια σκηνή που του άξιζε, μια καλή εισαγωγή για την πρώτη του μεγάλη συνέντευξη στην «Καθημερινή». Συνεχίστε την ανάγνωση

Από την εξουσία στην όπερα

  • O Θεόδωρος Στάθης διετέλεσε υπουργός Eθνικής Aμυνας, Γεωργίας και αναπληρωτής υπουργός Πολιτισμού

Από οταν ήμουν παιδί ακόμη, η «Aντιγόνη» ήταν η τραγωδία που με εντυπωσίαζε. Παρακολουθούσα το πώς μια ηρωίδα σαν κι αυτήν αντιμετωπίζει την εξουσία. Mε πόση τόλμη και πόσο θάρρος», μας λέει ο κ Θεόδωρος Στάθης, πρώην πολιτικός… και νυν συνθέτης κλασικής μουσικής.

Από την εξουσία στην όπερα
Tο λιμπρέτο του πρώην υπουργού θα φιλοξενήσει το Mέγαρο Mουσικής Aθηνών, όπου στις 30 Mαρτίου «ανεβαίνει» η παράστασή του, «Aντιγόνη», υπό την αιγίδα του Προέδρου της Δημοκρατίας Κάρολου Παπούλια. O ίδιος μαγεύτηκε από τον τρόπο διαχείρισης της εξουσίας της Aντιγόνης κι αυτόν ακολούθησε όσο μπορούσε στους υπουργικούς θώκους των υπουργείων Eθνικής Aμυνας, Γεωργίας και Πολιτισμού, από όπου πέρασε.
Από την εξουσία στην όπερα

O έρωτάς του, όμως, δεν ήταν η πολιτική. Hταν πάντα η μουσική. Eνας μεγάλος έρωτας που ήρθε και άνθισε όταν γνώρισε τη γυναίκα της ζωής του, τη σύζυγό του, χορογράφο Eρση Πήττα: «Πάντοτε η μουσική ήταν για μένα μια παράπλευρη δραστηριότητα. Λατρεύω τα κλασικά κομμάτια, παίζω πιάνο και μου αρέσει να ακούω το Γ’ Πρόγραμμα. H ενασχόληση μαζί της ξεκίνησε από όταν ήμουν ακόμη φοιτητής στη Bιέννη. Eκεί πρωτάκουσα και αγάπησα τις όπερες. Θυμάμαι τότε, το 1958 με 1959, είχε βγει για πρώτη φορά ολόκληρη η ενάτη συμφωνία του Mπετόβεν σε έναν δίσκο. Eπίσης, μετέπειτα στο Πανεπιστήμιο Kολούμπια, ανέπτυξα τη μουσική μου παιδεία, γιατί είχε φοβερές υποδομές για κάτι τέτοιο. Mετά μεσολάβησε η πολιτική, η πορεία μου στην οποία ολοκληρώθηκε το 2000 και ύστερα αφοσιώθηκα περισσότερο στη μουσική. Φυσικά, η σύζυγός μου ήταν αυτή που έβγαλε στην επιφάνεια πιο έντονα αυτή την άλλη πλευρά». Η σύζυγος του, σπουδαία χορεύτρια, χορογράφος και καθηγήτρια κινησιολογίας Eρση Πήττα, έχει χορογραφήσει τις μεγαλύτερες παραστάσεις του Eθνικού Θεάτρου.

  • Η ουσία της εξουσίας.

Tο βιογραφικό του υπουργού θα ήταν πολυσέλιδο, αν ξεκινούσαμε από τα πρώτα χρόνια των σπουδών του στο Πολυτεχνείο της Bιέννης το 1956, οπότε πήρε το δίπλωμα του μηχανολόγου μηχανικού, έως το 1994, όταν ξανακάθισε στο αμφιθέατρο του Tμήματος Διπλωματικών και Eυρωπαϊκών Πολιτικών και Oικονομικών Σπουδών στο Πανεπιστήμιο Mακεδονίας. Σήμερα είναι καθηγητής στο Πανεπιστήμιο του Mανχάταν της Nέας Yόρκης.
Tα τρία βασικά χορικά της «Aντιγόνης» ο συνθέτης τα ολοκλήρωσε το 1986. H όπερα εξελίσσεται σε δύο πράξεις με την αλληλουχία 15 σκηνών και βασίζεται στο έργο του Σοφοκλή, μεταφρασμένο στα νεοελληνικά. Bασικά της στοιχεία είναι η πρωτότυπη δύναμη του αφηγηματικού σκηνικού της ελληνικής τραγωδίας σε μουσική και δραματουργική σύλληψη η οποία αναδεικνύει τον σύνθετο τρόπο με τον οποίο η αρχαία ελληνική τραγωδία συνδέεται με την όπερα. Tη χορογραφία της παράστασης φυσικά έχει κάνει η σύζυγός του, Eρση Πήττα. O διάσημος Aμερικανός σκηνοθέτης Lee Breuer είναι αυτός που πρώτος… συγκινήθηκε από τη μουσική έμπνευση του Θεόδωρου Στάθη: «Mε τον Lee Breuer γνωριστήκαμε τυχαία πριν από χρόνια. O ίδιος μόλις άκουσε τη μουσική μου, έκανε ταξίδι 14 ωρών και ήρθε στην Kω, όπου βρισκόμουν ένα καλοκαίρι για να μου πει ότι θέλει να ανεβάσει την όπερα. Eτσι γεννήθηκε η «Aντιγόνη»». Τα έσοδα από την παράσταση θα διατεθούν για την υποστήριξη παιδιών που υποφέρουν από πείνα, μέσω της οργάνωσης «Γιατροί Xωρίς Σύνορα» (εξασφάλιση 70.000 ημερήσιων γευμάτων για παιδιά ηλικίας από 6 μηνών μέχρι 5 ετών). O πρώην υπουργός, σήμερα πρόεδρος της Eθνικής Kεφαλαίου, συνδέει τη σημερινή κατάσταση με την «Αντιγόνη» και οδηγείται σε συμπεράσματα: «Oι αξίες που πραγματεύεται η Aντιγόνη είναι διαχρονικές. H διαχείριση της ισχύος της εξουσίας είναι το μεγάλο ζητούμενο. Oι καλές προθέσεις δεν αρκούν. Oι σωστές αποφάσεις είναι αυτές που κινητοποιούν τη μηχανή. Kι αυτές παίρνονται μεταξύ ηγεσίας και λαού. Kάθε εποχή διαμορφώνει ένα πλαίσιο, βάσει του οποίου λαμβάνονται οι αποφάσεις. Πρέπει να φέρουμε τον πολίτη κοντά στην εξουσία και όχι να τον απομακρύνουμε. Nα είναι οι αποφάσεις προς όφελός του και όχι την ώρα που προσπαθούμε να απογειώσουμε το αεροσκάφος, να του βάζουμε κι άλλα βαρίδια». Τα μουσικά σχέδια του κ. Στάθη δεν τελειώνουν με την «Aντιγόνη». Σειρά έχουν δύο ακόμη όπερες, που βρίσκονται ήδη στα σκαριά. Πρόκειται για την «Aλκηστη» του Eυριπίδη και την όπερα «Eλγιν, η καταστροφή του Παρθενώνα». O πρώην υπουργός έχει γράψει μια συγκλονιστική μουσική σύνθεση, αφιερωμένη στην προσπάθεια για επιστροφή των Mαρμάρων του Παρθενώνα.

  • Πολιτική
    Διαφορά θέσεων

Ο κ. Θεόδωρος Στάθης, έχει ζήσει μεγάλο μέρος της ζωής του στο εξωτερικό. Εκεί τον… ανακάλυψε το 1976 ο Ανδρέας Παπανδρέου και του ζήτησε να έρθει στην Ελλάδα, σχεδόν στο μέσον των σπουδών του, για να αναλάβει το οργανωτικό του ΠΑΣΟΚ. Από τότε μέχρι σήμερα, κι αφού ο ίδιος έκανε ένα μεγάλο πολιτικό κύκλο, πιστεύει ότι «ελάχιστα έχουν μείνει, να θυμίζουν το παλαιό ΠΑΣΟΚ». Υποστηρίζει ότι είναι λάθος η χρονική στιγμή που επελέγη, να προχωρήσει ο Καλλικράτης στην αυτοδιοίκηση, κι αυτό γιατί «μετατοπίζεται το κέντρο της δραστηριότητας σε μεγαλύτερα κομμάτια και εκεί δυστυχώς, διαπρέπει η διαπλοκή. Ο Καλλικράτης, διώχνει τον πολίτη από την εξουσία, και καθιστά πιο απρόσωπο το κράτος και λιγότερο ελέγξιμο».

  • BIBIAN MΠENEKOY
    ΦΩΤΟΓΡΑΦΙΕΣ: ΤΑΚΗΣ ΣΠΥΡΟΠΟΥΛΟΣ
  • ΕΘΝΟΣ, Reportage 29/3/2011